1e editie · 3e klas Havo · Nederlands
Dit boek is beschikbaar in onze boekselector. De aansluiting betreft de gekoppelde Slimleren-onderwerpen, niet automatisch alle leerstof uit het boek.
Bekijk de onderwerpen bij dit boekEen kijkje in ons eigen oefenmateriaal. Dit is geen opgave of uitwerking uit het schoolboek.
Vul de juiste samenstellingen in.
a. rood en kool
b. macht en loos
c. tegen en speler
Uitwerkingen:
a. rodekool
Rood is geen zelfstandig naamwoord maar een bijvoegelijk naamwoord, dus we schrijven de samenstelling zonder -n.
b. machteloos
Loos is geen zelfstandig naamwoord is en het macht eindigt niet op een -n, dus we schrijven de samenstelling zonder -n.
c. tegenspeler
Tegen is een bijwoord, we schrijven de samenstelling nu met een -n.
Schrijf je samenstellingen met of zonder n?
Samenstellingen worden soms geschreven met een tussenletter -e of tussenletters -en, de spelling is dan niet altijd vanzelfsprekend. Het kan iets lastiger worden wanneer een woord of het meervoud van een woord eindigt op een -n, of als een van de woorden geen zelfstandig naamwoord is.
We schrijven samenstellingen zonder n als:
1 - het eerste woord in het meervoud niet eindigt op -en:
ziekte (ziektes) en wet - ziektewet
2 - het eerste woord in het meervoud zowel kan eindigen op -en en -es:
lade (lades en laden) en kast - ladekast
3 - het eerste woord geen zelfstandig naamwoord is:
zonnen (werkwoord) en bril - zonnebril
4 - het laatste deel geen zelfstandig naamwoord is en het eerste deel in enkelvoud niet eindigt op een -n:
nacht en lijk - nachtelijk
5 - het eerste woord verwijst naar een persoon of zaak die uniek is:
koninginnen (Nederland kent maar 1 koningin) en dag - koninginnedag
6 - de woorden in de loop van de jaren één "nieuw" woord zijn geworden:
schatten en bout - schattebout (hiervoor is helaas geen specifieke regel, dit moet je gewoon weten)
In alle andere gevallen schrijven we de samenstelling met een n.
Dit zijn eigen Slimleren-onderwerpen, alfabetisch gerangschikt. Kies een onderwerp om onze uitleg of een voorbeeld te bekijken.